به گزارش عیار معدن:
تحلیل روزانه جهانی مس – سه شنبه 28 مهر ۱۴۰۵
وضعیت قیمت جهانی مس (LME) و بازارهای بین‌المللی
در بازار جهانی LME، با توجه به اینکه قیمت‌های رسمی رینگ بورس فلزات لندن برای امروز سه‌شنبه ۲۸ مهر ۱۴۰۵ (۲۰ اکتبر ۲۰۲۶) تا این لحظه هنوز نهایی و منتشر نشده‌اند، آخرین قیمت رسمی ثبت‌شده نقدی مس در پایان آخرین روزهای معاملاتی اکتبر در محدوده ۱۴,۵۹۵ دلار بر تن قرار داشته است.
این در حالی است که بازار مس در ماه‌های اخیر رکوردهای تاریخی کم‌سابقه‌ای را تجربه کرده است و اوج قیمت نقدی مس LME در اواسط سپتامبر ۲۰۲۶ به رکورد کم‌نظیر ۱۴,۸۷۵ دلار بر تن و در اواخر آن ماه و اوایل اکتبر نیز به بیش از ۱۴,۸۲۲ دلار رسیده بود. بازار جهانی مس همچنان در وضعیت ساختاری بک‌وردیشن قرار دارد؛ به این معنا که قیمت تحویل فوری بالاتر از قراردادهای آتی سه‌ماهه است که نشان‌دهنده تداوم تقاضای فشرده و کمبود نسبی عرضه نقدی در بازار فیزیکی است.
بررسی عرضه و تقاضا و گزارش‌های نهادهای معتبر جهانی
بر اساس آخرین نشست و گزارش گروه بین‌المللی مطالعات مس (ICSG) که در اکتبر ۲۰۲۶ در لیسبون برگزار و منتشر شد، توازن بازار مس تصفیه‌شده برای سال ۲۰۲۶ با یک مازاد اندک حدود ۱۰۴ هزار تن و برای سال ۲۰۲۷ با مازادی در حدود ۳۶۸ هزار تن پیش‌بینی شده است. با وجود این مازادهای پیش‌بینی‌شده، رشد تولید معدنی و تصفیه‌شده در سال ۲۰۲۶ به دلیل محدودیت شدید در دسترسی به کنسانتره و چالش‌های بهره‌برداری در برخی معادن بزرگ جهان (مانند گراسبرگ در اندونزی و برخی اختلالات در شیلی) بسیار محدود و زیر یک درصد برآورد شده است.
در همین حال، گزارش «چشم‌انداز جهانی مواد معدنی حیاتی» منتشر شده توسط آژانس بین‌المللی انرژی (IEA) نشان می‌دهد که کسری ساختاری بلندمدت مس برای تأمین نیازهای گذار انرژی و فناوری‌های سبز پابرجا است، به‌طوری‌که شکاف عرضه و تقاضای مس تا افق سال ۲۰۳۵ همچنان حول محور ۲۵ درصد تخمین زده می‌شود. همچنین در بخش ذوب، به دلیل کمبود شدید کنسانتره، کارمزدهای پالایش و ذوب (TC/RC) در قراردادهای سالانه به صفر دلار بر تن تنزل یافته و در بازار اسپات به ارقام منفی عمیقی رسیده است که نشان می‌دهد کارخانه‌های ذوب برای جذب کنسانتره ناچار به پرداخت هزینه به معادن هستند.
وضعیت موجودی انبارهای بورس‌های جهانی
موجودی مس در انبارهای بورس‌های بزرگ جهان توزیع نامتوازنی دارد. در حالی که موجودی انبارهای بورس فلزات لندن (LME) طی هفته‌های منتهی به اواسط اکتبر ۲۰۲۶ با روند نزولی به حدود ۲۲۵,۴۲۵ تن کاهش یافته و انبارهای بورس شانگهای (SHFE) نیز در سطوح بسیار پایینی (حدود ۳۵,۴۱۰ تن) قرار دارند، انبارهای بورس کالای نیویورک (COMEX) شاهد انباشت قابل‌توجهی به دلیل جریان‌های تجاری و تعرفه‌ای بوده‌اند و مجموع موجودی مس در ایالات متحده از مرز ۱.۶ میلیون تن عبور کرده است. این جابجایی جغرافیایی موجودی‌ها به حمایت از قیمت‌های بالا در بازارهای جهانی کمک کرده است.
بازار مس در ایران و بورس کالا در مهرماه ۱۴۰۵
در بازار داخلی ایران، همگام با جهش نرخ ارز، انتظارات تورمی و اثرپذیری از سقف‌شکنی‌های مس جهانی، قیمت محصولات مس در بورس کالا روند صعودی پرقدرتی را ثبت کرده است.
بر اساس آمارهای معاملات بورس کالا در مهر ۱۴۰۵، قیمت گواهی سپرده و معاملات فیزیکی کاتد مس شرکت ملی صنایع مس ایران در مهرماه به کانال‌های بالاتر صعود کرده است؛ به‌طوری‌که نرخ‌های معاملاتی کاتد در رینگ صنعتی با رقابت‌های قابل‌توجه خریداران همراه بوده و ارزش معاملات روزانه زنجیره مس (شامل کاتد و مس مفتول) رکوردهای سنگینی را به ثبت رسانده است. برای نمونه، مس مفتول فملی در حجم‌های هزاران تنی با تقاضای بالا از سوی صنایع پایین‌دستی مواجه شده و در بخش گواهی سپرده نیز قیمت هر کیلوگرم کاتد مس در نیمه دوم مهرماه به ارقام فراتر از ۳.۵ میلیون تومان رسیده است.
وضعیت تولید و طرح‌های توسعه شرکت ملی صنایع مس ایران
شرکت ملی صنایع مس ایران (فملی) به عنوان بازیگر اصلی صنعت معدن کشور، برنامه‌های کلان توسعه‌ای خود را با هدف افزایش ظرفیت تولید کنسانتره به بیش از ۴.۳ میلیون تن و توسعه ظرفیت کاتد تا افق چندساله پیش می‌برد. طرح‌های متعددی نظیر فازهای تغلیظ و توسعه مجتمع‌های مس سرچشمه، سونگون، میدوک و دره‌آلو در دست اجراست و حجم عملیات حفاری اکتشافی و توسعه ذخایر زمین‌شناسی کشور در سال جاری با سرعت دنبال می‌شود. همچنین با پذیرش انبار جدید کنسانتره مس و اکسید مولیبدن در بورس کالا در مهرماه ۱۴۰۵، ابزارهای معاملاتی و پوشش ریسک فعالان این حوزه در بازار سرمایه توسعه یافته است.